Ik blijf gefascineerd door de introductie van de iPhone (nog steeds niet in Nederland). Omdat de iPhone een geile gadget is maar zeker ook omdat Apple de reputatie heeft markten overhoop te gooien en het volgen van de introductie dus inzicht kan geven in hoe die markten eigenlijk werken. Ik schreef er eerder over in september, januari en februari.
Recente berichten laten zien dat de iPhone uitverkocht is in Apple Stores, met name in New York. Dit is aanleiding voor speculaties dat het opraken van de voorraad te maken heeft met de komst van een vernieuwde iPhone, iets wat bij Apple wel vaker gebeurt. Daniel Eran Dilger vertelt in zijn Blog RouglyDrafted Magazine dat er nog een andere aanleiding is: er is een grijze markt van toestellen die “verdwijnen” naar het buitenland. Hoe die verdwijning werkt wordt eigenlijk gelijk duidelijk als je de commentaren bij het OMT-artikel leest: bij een toeristisch bezoek aan de Verenigde Staten hoort het meenemen van een iPhone. De iPhone kan thuis “gejailbraked” worden en met een gewone SIM-kaart op het lokale GSM netwerk werken. Je hebt er een fraaie en nuttige gadget aan en de lage dollarkoers maakt het alleen maar aantrekkelijker.
Uit de door RoughlyDrafted aangehaalde research blijkt dat het met name klanten uit “Energing Markets” zijn die de iPhone meenemen. Het gaat soms om landen, zoals Nigeria, die door Amerikaanse marktonderzoekers helemaal niet gezien worden omdat zij denken dat daar toch iedereen arm is. Maar deze landen blijken, ondanks macro-economische cijfers, een opkomende middenklasse te hebben met geld en belangstelling voor gadgets. Ook zou er sprake zijn van een omvangrijke smokkel van iPhones naar Rusland. Moskau is momenteel het blingbling centrum van de wereld. De veronderstellingen die ik eerder gedaan heb blijken aardig uit te komen.
Een van de verrassingen voor mij is dat de Amerikanen helemaal niet zo pro vrije markt zijn als je zou verwachten en wel knap chauvinistisch. In RouglyDrafted wordt met verbazing geconstateerd dat de iPhone probleemloos op 32 verschillende GSM netwerken werkt. Ja, dat was natuurlijk een mooie marktbescherming dat in Amerika ieder telefoonnetwerk zijn eigen technische systeempje had en zo jou kon beletten met jouw toestel ooit naar een ander over te lopen. De marktbescherming zorgde ervoor dat Amerikaanse telecomproviders met weinig moeite mooie winsten konden maken maar daardoor is de Amerikaanse mobiele telefoonmarkt wel achtergebleven ten opzichte van de rest van de wereld.
Voor Apple is het weglekken van iPhones naar het buitenland een “mixed blessing”. Het is fantastisch nieuws dat de telefoon zo veel belangstelling trekt en de toestellen worden met winst verkocht: geld is geld. Maar de keerzijde is dat Apple controle over het platform dreigt te verliezen. Als een zo grote groep de iPhone buiten geautoriseerde netwerken gebruikt wordt het bijkans onmogelijk de “jailbrake” terug te draaien. Apple probeert softwareontwikkeling voor de iPhone onder controle te houden, om geld aan te verdienen en om uitbraken van virussen te voorkomen. Een grote “installed base” van “gejailbrakete” iPhones geeft ruimte voor software ontwikkeling buiten Apple om, ten goede en ten kwade. Dit kan op langere termijn afbreuk doen aan kracht en winstgevendheid van het platform.
Apple zal dus in beweging moeten komen. Ik blijf er bij dat het wereldwijd SIMlockvrij aanbieden van de iPhone de enige oplossing is. Apple biedt al wereldwijd de iPod Touch aan: bij de iPhone betaal je voor een abonnement en krijg je gratis updates, bij de iPod Touch betaal je geen abonnement maar moet je wel voor updates betalen. Ik denk dat dat de richting wordt voor de vrijgegeven iPhone.
Maar Apple is ook verplichtingen aangegaan met telecom providers, beloftes voor exclusiviteit die met het vrijgeven van de iPhone doorbroken zouden worden. Mijn verwachting is dat in juni een vernieuwde iPhone wordt uitgebracht met 3G internet. Deze vernieuwde iPhone kan dan in Amerika, Europa en Japan volgens het nu gehanteerde subscription model worden aangeboden. De “oude” iPhone kan dan wereldwijd zonder abonnement worden verkocht.
En mij als consument kunnen ze nog steeds het vel over de oren halen want wat ga ik straks doen: een trage iPhone met een goedkoop abonnement dat ik zelf mag uitzoeken of een snelle iPhone waar ik een duur abonnement voor moet afsluiten?